Przy cukrzycy nawet drobna ranka przy paznokciu może goić się dłużej i łatwiej ulec zakażeniu – szczególnie gdy występuje gorsze czucie (neuropatia) albo słabsze krążenie. Dlatego pielęgnacja paznokci u stóp powinna być maksymalnie bezpieczna: bez wycinania, bez eksperymentów, bez agresywnych narzędzi. Najważniejsza zasada brzmi: lepiej obciąć mniej, a częściej – niż raz, a za głęboko.
Poniżej masz praktyczny instruktaż w stylu gabinetowym.
Jak bezpiecznie obcinać paznokcie przy cukrzycy
1) Przygotuj warunki: światło, stabilna pozycja, brak pośpiechu
Usiądź wygodnie w dobrze oświetlonym miejscu.
Jeśli masz gorszy wzrok – koniecznie użyj okularów i mocnego światła.
Jeśli trudno Ci sięgnąć do stóp, musisz się „wyginać” albo nie widzisz dokładnie linii cięcia – to już jest sygnał, że bezpieczniej będzie skorzystać z pomocy podologa.
2) Obcinaj po umyciu i dokładnym osuszeniu stóp
Najlepiej po krótkim myciu w letniej wodzie.
Dokładnie osusz stopy, szczególnie między palcami – wilgoć w tych miejscach sprzyja pęknięciom i infekcjom.
3) Zasada cięcia: prosto, nie za krótko, bez „wcinania” boków
To najważniejszy punkt.
Obcinaj paznokcie na prosto.
Nie wycinaj boków i nie „wydłubuj” rogów.
Nie skracaj „do zera”. Paznokieć ma chronić opuszek palca, a zbyt krótkie cięcie zwiększa ryzyko wrastania i ran.
4) Wygładź krawędzie pilnikiem
Po obcięciu delikatnie opiłuj krawędzie, żeby nie były ostre i nie haczyły o skarpetę.
Pilnik powinien działać „na miękko” – bez agresywnego piłowania skóry wokół.
5) Kontroluj paznokcie regularnie
Nie ma jednej idealnej częstotliwości dla wszystkich. W praktyce:
obcinaj wtedy, gdy paznokieć zaczyna zahaczać o skarpetę, uciskać w bucie lub zawijać się,
wiele osób robi to co kilka tygodni, ale najważniejsze jest: bezpiecznie i regularnie.
Czego unikać przy cukrzycy
Nie rób tego:
Nie wycinaj boków paznokcia i nie „dłub” ostrymi narzędziami pod paznokciem.
Nie używaj żyletki, nożyczek w szpic, cążek do skórek do pracy przy paznokciach u stóp.
Nie ścinaj samodzielnie modzeli/odcisków i nie stosuj silnych preparatów „na odciski” (chemicznych) – mogą zrobić ranę, której nie poczujesz od razu, a potem trudniej się goi.
Nie chodź boso (nawet w domu) – drobny uraz możesz przeoczyć, szczególnie przy neuropatii.
Nie smaruj kremem między palcami, jeśli masz tendencję do wilgoci i maceracji. Krem stosuj na podeszwę i pięty, a przestrzenie międzypalcowe utrzymuj suche.
Nie usuwaj agresywnie skórek przy paznokciu – mikrourazy wokół wałów paznokciowych to częsta przyczyna stanów zapalnych.
Kiedy podolog obowiązkowo
Są sytuacje, w których samodzielne obcinanie paznokci realnie zwiększa ryzyko powikłań. Wizyta u podologa jest obowiązkowa lub zdecydowanie zalecana, gdy:
1) Masz neuropatię (gorsze czucie), drętwienia, mrowienia
Możesz się skaleczyć i tego nie zauważyć. To jedna z najważniejszych przyczyn, dla których w cukrzycy stawia się na maksymalnie bezpieczną pielęgnację.
2) Słabo widzisz albo nie dosięgasz do stóp
Jeśli nie widzisz dokładnie, gdzie tniesz, albo musisz ciąć „na wyczucie” – ryzyko zacięcia jest zbyt duże.
3) Paznokcie są bardzo grube, twarde, zdeformowane, mocno zawijają się
Takie paznokcie potrafią pęknąć przy cięciu, „strzelić” w skórę lub zostać obcięte nierówno, co sprzyja wrastaniu.
4) Masz (lub miałeś) wrastające paznokcie, stany zapalne, ropienie
Wycinanie „na własną rękę” zwykle pogarsza sprawę. Podolog bezpiecznie opracuje paznokieć i wdroży postępowanie zapobiegające nawrotom.
5) Masz jakąkolwiek ranę, pęknięcie skóry, sączenie, zaczerwienienie lub coś się „nie goi”
W cukrzycy nie czekamy, aż „samo przejdzie”. Takie objawy wymagają kontroli.
6) Miałeś owrzodzenia, deformacje stóp, podejrzenie słabego krążenia
To grupa wyższego ryzyka – tu regularna opieka podologiczna i kontrola stóp są szczególnie ważne.
Dodatkowe nawyki, które chronią stopy i paznokcie (krótko, ale kluczowo)
Oglądaj stopy codziennie: także między palcami i przy paznokciach. Jeśli nie widzisz dobrze, użyj lusterka lub poproś kogoś o pomoc.
Myj w letniej wodzie, dokładnie osuszaj.
Noś dobrze dopasowane buty i skarpety; unikaj ucisku na palce i paznokcie.
Reaguj od razu na otarcia, pęcherze, pęknięcia pięt i zaczerwienienia.
FAQ
Czy przy cukrzycy zawsze trzeba obcinać paznokcie na prosto?
Tak. To najbezpieczniejsza technika i zmniejsza ryzyko wrastania oraz skaleczeń.
Rogi paznokcia „kłują” w skarpetę – mogę je wyciąć?
Nie wycinaj rogów. Zamiast tego obetnij na prosto i opiłuj krawędzie, żeby były gładkie.
Czy mogę moczyć stopy przed obcięciem?
Wystarczy standardowe mycie. Najważniejsze jest dokładne osuszenie, szczególnie między palcami.
Czy mogę sam usuwać odciski i zrogowacenia?
Lepiej nie. Samodzielne wycinanie lub środki chemiczne mogą spowodować ranę i zakażenie.
Kiedy po obcięciu paznokci trzeba się martwić?
Jeśli pojawi się zaczerwienienie, obrzęk, narastający ból, sączenie, ropa albo drobna ranka nie goi się – skonsultuj to szybko.
Nie widzę dobrze i boję się, że się skaleczę – co robić?
To klasyczna sytuacja, w której lepiej oddać obcinanie paznokci podologowi.
